فلزات قلیایی فلزات قلیایی شامل عناصری هستند که در ستون اول جدول تناوبی قرار دارند: لیتیم، سدیم، پتاسیم، روبیدیم، سزیم و فرانسیم. این فلزات به دلیل خواص شیمیایی و فیزیکی خاص، از سایر فلزات متمایز میشوند و در صنایع مختلف نقش مهمی ایفا میکنند. ویژگیهای فلزات قلیایی واکنشپذیری بالا: این فلزات به سرعت با آبوهوا واکنش میدهند. علت این واکنشپذیری، داشتن یک الکترون در لایه والانس است که به راحتی از دست میرود. نرمی: این فلزات بسیار نرم هستند و میتوان آنها را به راحتی با چاقو برید. رنگ و ظاهر: رنگ نقرهای براق دارند که در معرض هوا به دلیل اکسیداسیون کدر میشود. چگالی پایین: لیتیم، سدیم و پتاسیم چگالی کمتری از آب دارند. نقطه ذوب و جوش پایین: این فلزات در مقایسه با سایر فلزات دارای نقطه ذوب و جوش پایینی هستند. خاصیت قلیایی: در واکنش با آب، هیدروکسید قلیایی تشکیل میدهند که دارای خاصیت قلیایی است. کاربردهای فلزات قلیایی سدیم تولید نمک خوراکی (NaCl) کاربرد در لامپهای بخار سدیم پتاسیم استفاده در کودهای شیمیایی الکترولیت در واکنشهای بیولوژیکی بدن لیتیم ساخت باتریهای لیتیمی کاربرد در روانپزشکی بهعنوان دارو روبیدیم و سزیم ساخت ساعتهای اتمی با دقت بالا فلزات قلیایی به دلیل خواص منحصربهفرد خود، از جمله واکنشپذیری بالا، نرمی، چگالی پایین و نقطه ذوب و جوش پایین، نقش مهمی در صنایع مختلف ایفا میکنند. این فلزات به دلیل واکنشپذیری بالا به صورت آزاد در طبیعت یافت نمیشوند و معمولا در ترکیب با سایر عناصر وجود دارند. شناخت ویژگیها و کاربردهای این فلزات برای دانشمندان و صنعتگران، امکان استفاده بهینه از آنها را فراهم میکند.
